Dit jaar heb ik slechts drie dagen doorgebracht aan mijn geliefde Matanomeer. Het is een hele dag rijden vanaf het Posomeer en daarna nog eens twee dagen om bij het vliegveld te komen, maar de omweg was het waard. De doorslag gaf dat ik me niet kon voorstellen naar Sulawesi te gaan zonder mijn vrienden van Spearfishing Luwu Timur te bezoeken.

In volle gang
Ik keek een tijdje toe hoe Wahyu op flowerhorns jaagde. Hij richtte zich ook op de vissen die hun jongen beschermden – één speer schakelt dus niet alleen één invasieve flowerhorn uit, maar ook tientallen andere, die zonder bescherming snel door andere flowerhorns worden opgegeten. Meer over het gericht vissen op invasieve vissen kun je hier lezen.

Rover van rovers
We hebben de gevangen flowerhorns (de lokale bevolking noemt ze ‘louhan’) boven een vuur geroosterd en opgegeten. Gewoon zo, zonder kruiden of zout. Ze hebben verrassend veel vlees en botten die niet in de weg zitten – voor mij zijn ze een delicatesse! En ik schrijf dit niet omdat we de consumptie van louhans moeten promoten; niemand hier vangt ze voor dat doel…

Halfsnavelbekken
Tijdens deze expeditie had ik het geluk om halfsnavelbekken te zien (Nomorhamphus weberi komt alleen voor in de naburige meren Matano en Mahalona). Ik zag er elke dag wel een paar – op de eerste dag was het een school volwassen, grote vissen. Het was een adembenemende ervaring om ze bij zonsondergang in de stormachtige golven tegen te komen. Op de tweede dag vond ik pasgeboren jongen bij een eilandje midden op het open water. En op de derde dag werd mijn verzameling ervaringen compleet gemaakt door een school van enkele tientallen jonge vissen onder het kalme wateroppervlak aan de andere kant van het meer.

Fladderende vlinders
Zeilvin-zilvervissen (Telmatherina spp.) zijn voor mij net vlinders; ze zijn net zo moeilijk te fotograferen en ik heb nog steeds de neiging om achter ze aan te “rennen” en te wachten op het moment waarop ze even stil blijven hangen met hun vinnen uitgespreid. Ze zijn zo typerend en zo mooi!

Grot
Ik begrijp niet waarom ik het bestaan van een ondergelopen grot over het hoofd heb gezien op een plek waar ik tijdens mijn eerdere bezoeken aan het Matanomeer al vele malen met een boot langs ben gevaren. Deze keer ben ik er speciaal naartoe gegaan om hem te bekijken. Er waren adembenemende stalactieten, vissen en veel ander leven in de directe omgeving.

Pelagische garnalen
Tijdens het snorkelen op een nieuwe plek keek ik even in een klein Pandanusbosje en was verrast – daar zat een grote school pelagische garnalen, met name Caridina lanceolata. Ik raak nooit uitgekeken op deze ervaring!

Andere vindplaatsen van Caridina dennerli
Sinds 2024 heb ik mijn favoriete plek waar Caridina dennerli zich niet verstoppen en waar je er veel kunt zien zonder stenen op te hoeven tillen. Dit jaar heb ik deze plek voor de derde keer bezocht; alles is daar in orde. Ook op verschillende andere locaties ben ik plekken tegengekomen met vergelijkbare kenmerken en trof ik daar dezelfde situatie aan. Ik heb zeker weer veel geleerd – over het Matanomeer, over garnalen en wat hen bedreigt. Ik moet dit verwerken in een video.

Planten in woelig water
In het Matanomeer zijn er verschillende betoverende plekjes waar sterke golven spelen met plantenbosjes. Deze zijn in goede conditie, niet bedekt met modder of algen, en creëren zo een unieke omgeving.

O, die stenen!
Het komt zelden voor dat je stukken oever vindt waar de rotsen niet bedekt zijn met algen. Dan verwonder ik me erover hoe interessant de rotsen hier zijn. Het moet hier heel mooi zijn geweest voordat deze slijmerige, dikke laag vuile algen de overhand kreeg en de leefomgeving van inheemse slakken en garnalen vernietigde.

Markéta Rejlková
